สำรับคาวหวาน

 สำรับคาวหวาน ตำนานคนชุมชน ตำบลหนองฉาง

            ชาวบ้านในอำเภอหนองฉาง จังหวัดอุทัยธาน ีมักจะนิยมทำสำรับกับข้าวประจำทุกบ้าน ทั้งยังนิยมใช้สำรับในการเลี้ยงอาหารต้อนรับแขก การหาบสำรับคาวหวานที่ชาวบ้านได้จัดทำกัน จะทำในวันสำคัญ ๆ ทางพระพุทธศาสนาหรือในเทศกาลต่าง ๆ เช่น วันเข้าพรรษา วันออกพรรษา วันเทโวโรหณะ วันสลากภัต วันสงกรานต์ หรือในโอกาสที่มีแขกผู้ใหญ่มาเยือน แต่ละบ้านจะจัดสำรับคาวหวานใส่หาบไปทำบุญ หรือต้อนรับแขก อ่านต่อ

ประเพณีตักบาตรเทโว

 ประเพณีตักบาตรเทโวประจำวัดหนองแก

การตักบาตรเทโวเป็นประเพณีที่สืบทอดกันมาอย่างยาวนาน ตักบาตรเทโว หรือเรียกว่า การตักบาตรเทโวโรหณะ ซึ่งคำว่า "เทโว” ย่อมาจาก "เทโวโรหณะ” แปลว่า การเสด็จจากเทวโลก การตักบาตรเทโวจึงเป็นการระลึกถึงวันที่พระพุทธองค์เสด็จกลับจากการโปรดพระพุทธมารดาในเทวโลก ประเพณีการทำบุญกุศลเนื่องในวันออกพรรษานี้ ทุกวัดในประเทศไทย ก็จะมีการจดพิธีการตักบาตรเทโวนี้ อ่านต่อ

ประเพณีบุญบั้งไฟ บ้านเพชรกาฬสินธุ์

 

ฮีตสิบสอง ครองสิบสี่ ประเพณีบุญบั้งไฟ

บ้านเพชรกาฬสินธุ์ หมู่ 14 ตำบลตลุกดู่

ประเพณี บุญบั้งไฟ เป็นประเพณีสำคัญของภาคอีสานบ้านเราที่ปฏิบัติสืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยโบราณ ถือเป็นหนึ่งในฮีตสิบสองเดือนของชาวอีสานที่ทำกันในเดือน 6 ช่วงเข้าสู่ฤดูฝนซึ่งเป็นฤดูทำนา จะมีการจุดบั้งไฟเพื่อบูชาเทพยดา และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย หรือที่ชาวอีสานเรียกกันว่า พญาแถน หรือ เทพวัสสกาลเทพบุตร ซึ่งมีความเชื่อว่า พระยาแถนมีหน้าที่คอยดูแลให้ฝนตกต้องตามฤดูกาลและทำให้พืชพันธุ์ธัญญาหารอุดมสมบูรณ์ ความเชื่อของ ประเพณีบุญบั้งไฟ ปรากฏอยู่ใน ตำนานเรื่องพญาคันคาก(คางคก)และเรื่องผาแดงนางไอ่ มีการกล่าวถึงการจุดบั้งไฟเพื่อบูชาพญาแถน โดยเฉพาะในเรื่องพญาคันคาก(คางคก)ซึ่งตำนานนั้นมีอยู่ว่า พญาคันคาก(คางคก)เป็นพระโพธิสัตว์เสวยชาติเป็นโอรสของกษัตริย์ เหตุที่ได้ชื่อว่า “พญาคันคาก (คางคก)” เป็นเพราะเมื่อครั้งประสูติมีรูปร่างผิวพรรณเหมือนคางคกหรือที่ชาวอีสานเรียกกันว่า คันคาก และถึงแม้พระองค์จะมีรูปร่างอัปลักษณ์ แต่พระอินทร์ก็คอยช่วยเหลือ จนพญาคันคากเป็นที่เคารพนับถือของชาวบ้าน จนลืมที่จะเซ่นบูชาพญาแถน พญาแถนจึงโกรธ ไม่ยอมปล่อยน้ำฝนให้ตกลงมายังโลกมนุษย์จึงเกิดศึกการต่อสู้ระหว่างพญาคันคากและพญาแถนขึ้น โดยพญาคันคากได้นำทัพสัตว์ต่างๆ ขึ้นไปรบ จนได้รับชัยชนะ พญาแถนจึงปล่อยให้ฝนตกลงมาเช่นเดิม แต่มีข้อแม้ว่าจะต้องจุดบั้งไฟขึ้นไปบูชาเป็นประจำทุกปี จึงเป็นที่มาว่า ชาวอีสานต้องทำบั้งไฟจุดขึ้นบนฟ้าถวายพญาแถน เพื่อฝนจะได้ตกต้องตามฤดูกาล อ่านเพิ่มเติม

วัฒนธรรมชุมชนตลาดบ้านมอญ ตำบลบ้านเก่า

 วัฒนธรรมชุมชนตลาดบ้านมอญ  ตำบลบ้านเก่า

สำหรับงานประเพณีชาวมอญ เปิดตลาดมอญบ้านเก่า ประจำปี 2563 จัดขึ้นที่บริเวณสนามโรงเรียนวัดป่าช้า ในตำบลบ้านเก่า อำเภอหนองฉาง จังหวัดอุทัยธานี  ภายในงาน ชาวบ้านที่มีเชื้อสายมอญ ได้ร่วมกันนำอาหาร อย่างน้ำพริกมอญ แกงบอน ขนมกงและขนมโบราณของชาวมอญรวมถึงนำสินค้าพื้นบ้าน ประเภทสินค้า OTOP ผลผลิตทางการเกษตรและสินค้าแปรรูปตามวิถีชีวิตของชาวมอญมาวางจำหน่ายให้กับกลุ่มนักท่องเที่ยวและผู้ที่สนใจ   นอกจากนี้ยังมีการละเล่นอย่าง การทอยลูกสะบ้าเลือกคู่ ตามประเพณีของชาวมอญโบราณที่สืบทอดกันมาให้ได้ชม รวมถึงการแสดงข้า คือ คนมอญ จากกลุ่มผู้สูงอายุและเยาวชนในพื้นที่ ที่พร้อมใจกันถ่ายทอดออกมาให้คนรุ่นหลังได้เห็น อ่านเพิ่มเติม

งานบุญเดือนสามสืบสานประเพณี วิถีชาวอู่ไท

 

งานบุญเดือนสามสืบสานประเพณี วิถีชาวอู่ไท เป็นประเพณีของชุมชนและสืบทอดกันมาเป็นประจำทุกปี ในวันขึ้น 12 ค่ำ-วันแรม 5 ค่ำ เดือน 3 ให้ความสำคัญในการบำรุงพระพุทธศาสนา มีการจัดงานนมัสการพระพุทธบาทเป็นประจำทุกปี จึงเรียก "งานบุญเดือนสาม" ประเพณีงานบุญเดือนสาม มีการทำบุญประเพณีวิถีชาวอู่ไทย พิธีทำบุญขวัญข้าวแม่โพสพ  พิธีโกนผมนาค อาบน้ำนาค มอบผ้าไตรและทำขวัญนาคหมู่  โดยการจัดอุปสมบทนาคหมู่ เป็นการมุ่งเน้นสืบสานวัฒนธรรมประเพณีให้กับเยาวชนรุ่นหลังได้เข้าใจ เข้าถึง และธำรงรักษาไว้ซึ่งวัฒนธรรมอันดีงาม โดยการศึกษาและปฏิบัติธรรมตามหลักคำสอนในพระพุทธศาสนาตามแนวทางที่ถูกต้อง ตลอดจนส่งเสริมให้ประชาชนได้มีวิถีในการดำเนินชีวิต ตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง อันเป็นการลดละสิ่งที่เป็นอบายมุข โดยนำหลักธรรมคำสอนมาเป็นหลักในการดำเนินชีวิตประจำวัน และเพื่อเผยแพร่ชื่อเสียง และสนับสนุนการท่องเที่ยวของจังหวัดอุทัยธานี ให้เป็นที่รู้จักอย่างแพร่หลายอีกด้วย และร่วมชมขบวนแห่วัฒนธรรมประเพณีที่สวยงาม ไม่ว่าจะเป็นการประกวดขบวนแห่วัฒนธรรม วิถีวัฒนธรรม การประกวดสำรับคาวหวาน ประเพณีดั้งเดิมของชาวอุทัยธานี อ่านเพิ่มเติม

ประเพณีตักบาตรเทโวประจำวัดเนินเหล็ก

 

การตักบาตรเทโวเป็นประเพณีที่สืบทอดกันมาอย่างยาวนาน ตักบาตรเทโว หรือเรียกว่า การตักบาตรเทโวโรหณะ ซึ่งคำว่า "เทโว” ย่อมาจาก "เทโวโรหณะ” แปลว่า การเสด็จจากเทวโลก การตักบาตรเทโวจึงเป็นการระลึกถึงวันที่พระพุทธองค์เสด็จกลับจากการโปรดพระพุทธมารดาในเทวโลก ประเพณีการทำบุญกุศลเนื่องในวันออกพรรษานี้ ทุกวัดในประเทศไทย ก็จะมีการจดพิธีการตักบาตรเทโวนี้

ตักบาตรเทโว หรือตักบาตรเทโวโรหณะ เป็นวันที่พระพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ ชั้นดาวดึงส์ในเวลาเช้าวันแรม 1 ค่ำ เดือน 11 หลังจากที่พระองค์ทรงจำพรรษาที่นั้นเป็นเวลา 3 เดือน ความสำคัญของวันเทโวโรหณะ เป็นวันที่มีการทำบุญตักบาตรที่พิเศษวันหนึ่ง กล่าวคือ ในพรรษาหนึ่งพระพุทธเจ้าได้เสด็จไปยังสวรรค์ชั้นดาวดึงส์แสดงพระอภิธรรมโปรด พระมารดา และทรงจำพรรษาที่นั้น พอออกพรรษาก็เสด็จลงจากเทวโลกนั้นมายังโลกมนุษย์ ใกล้เมืองพาราณสี ชาวบ้านชาวเมืองทราบข่าวก็พากันไปทำบุญตักบาตรพระพุทธองค์ที่นั้น และเป็นการรับเสด็จพระพุทธองค์ด้วย กล่าวกันว่า ในวันนี้ได้เกิดเหตุอัศจรรย์ คือ เทวดา มนุษย์ และสัตว์นรก ต่างมองเห็นซึ่งกันและกัน จึงเรียกวันนี้อีกชื่อหนึ่งว่า "วันพระเจ้าเปิดโลก” คือ เปิดให้เห็นกันทั้ง 3 โลกนั้นเอง

การตักบาตรรับเสด็จพระพุทธเจ้าได้ปฏิบัติสืบเนื่องต่อกันมาเป็นประเพณีจนถึงเมืองไทยจึงเรียกประเพณีนี้ ว่า การตักบาตรเทโวโรหณะ เพื่อให้สะดวกในการสื่อความหมายนิยมสั้นๆ

ว่าการตักบาตรเทโว ด้วยเหตุนี้ วันเทโวโรหณะจึงเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า วันตักบาตรเทโว และเมื่อถึงวันตักบาตรเทโว พุทธศาสนิกชนนิยมไปทำบุญตักบาตรกันที่วัด โดยแต่ละที่จะเตรียมของไปทำบุญ ในแบบที่อาจตะแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับที่สัดในแต่ละที่ เช่น เตรียมอาหารในตอนเช้า อาหารที่เตรียมเพื่อตักบาตรเป็นพิเศษในวันนี้ คือ ข้าวต้มมัด และข้าวต้มลูกโยน วัดบางวัดอาจจะจำลองสถานการณ์วันที่ พระพุทธเจ้าเสด็จลงจากเทวโลกชั้นดาวดึงส์ คือ ประชาชนจะนั่งหรือยืนสองฝั่งทางลงจากอุโบสถ หรือศาลา ให้พระสงฆ์เดินเข้าแถวเรียงลำดับรับบาตรตรงกลาง โดยมีมัคนายก เดินอัญเชิญพระพุทธรูปนำหน้าแถวพระสงฆ์ หลักจากตักบาตรแล้ว มีการอาราธนาศีล สมาทานศีล และรักษาศีล ฟังธรรมและทำสมาธิตามโอกาส เพื่อทำให้จิตใจบริสุทธิ์ผ่องใส แผ่เมตตา และกรวดน้ำอุทิศส่วนกุศลให้กับญาติ ผู้ล่วงลับ และสรรพสัตว์  อ่านเพิ่มเติม..

วัฒนธรรมประเพณีตำบลทุ่งโพ

 

บ้านทุ่งโพ ประชากรส่วนใหญ่เป็นคนไทยที่มีวิถีชีวิตเหมือนคนไทยในชนบทของภาคกลางทั่วไป ทั้งวัฒนธรรรม ประเพณี กิจกรรมทางศาสนา วันสำคัญต่าง ๆ หมู่บ้านทุ่งโพมีเอกลักษณ์ในด้าน     ความสามัคคีของผู้นำ ความสามัคคีของชุมชน ความช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ความซื่อสัตย์ สุจริต โปร่งใส และยึดหลักธรรมาภิบาล จึงมีอัตลักษณ์เป็น “หมู่บ้านร่มเย็น”บ้านทุ่งโพเป็นหมู่บ้านที่นับว่าเป็นตัวอย่างที่ดีสำหรับการเป็นต้นแบบหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงระดับอำเภอ  เนื่องจากมีกิจกรรมที่สอดคล้องด้านเศรษฐกิจพอเพียงในชุมชนหลากหลายครบถ้วน  สอดแทรกอยู่ในวิถีชีวิตประจำวันอย่างกลมกลืน

วัฒนธรรมประเพณีของชุมชนตำบลทุ่งโพ ล้วนแสดงให้เห็นถึงแนวความคิด ความเชื่อ ที่สะท้อนถึงวิถีการดำเนินชีวิต ความเป็นมา ความสำคัญ ซึ่งล้วนเป็นส่วนหนึ่งของอารยธรรมของชุมชนตำบลทุ่งโพ ดังนั้นขนบธรรมเนียมประเพณีไทยจึงมีความสำคัญที่อยู่คู่กับชุมชนเพื่อความเป็นสิริมงคล ขนบธรรมเนียมประเพณีนั้น ล้วนเกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนา พิธีกรรมต่าง ๆ ที่ปฏิบัติสืบทอดกันมานั้น เป็นความเชื่อในเรื่องของความเป็นมงคลแก่ชีวิต

       ความรักความสามัคคี ความเสียสละขนบธรรมเนียมประเพณีเป็นเครื่องฝึกจิตใจให้รู้จักเป็นผู้เสียสละจะเห็นได้จากงานบุญต่าง ๆ มักเกิดจากการร่วมมือร่วมแรงร่วมใจกัน การมีสัมมาคารวะ ถือเป็นขนบธรรมเนียมประเพณีไทยของชุมชนตำบลทุ่งโพอย่างหนึ่ง แสดงถึงความนอบน้อม อ่อนโยน ความมีมารยาทในสังคม ขนบธรรมเนียมประเพณีไทย ช่วยทำให้ชุมชนตำบลทุ่งโพอยู่ในกรอบที่ดีงาม ถือว่าเป็นเครื่องกำหนดพฤติกรรมได้อย่างหนึ่ง  อ่านเพิ่มเติม..